- وجود «استرس» در زندگی امری است اجتناب ناپذیر که اگر میزان آن زیاد باشد می تواند آسیب زا و مخرب باشد.هر استرس شامل دو بخش است: 1-محرک های استرس زا2-پاسخ های استرس، که پاسخ های استرس دو قسمت دارد الف: پاسخ ها و علایم فیزیکی، ب: پاسخ ها و علایم رفتاری. بیماری ها و اختلالاتی که باعث استرس می شوند 1-نوظهورها(بیماری های خفیف): که شخص بر بیماری خود واقف است مثل: سوء ظن، اضطراب، افسردگی، ضعف عصبی، وسواس و ... 2-سایکورها(بیماری های شدید): که شخص می گوید من سالمم و بقیه مریض، هیچ کاری نمی کند هذیان می گوید مثلا می گوید: من هیولایی را در شب دیده ام 3-سایکوپات ها(اختلالات شخصیت): که شخص وجدان اخلاقی ندارد، کارهای خلاف قانون می کند مثل: کلاهبرداری، اعتیاد، ازدواج های زیاد و ... 4-اختلالات عقب ماندگی ذهنی. منابع استرس 1-حوادث ناگهانی(غیر مترقبه) مثل: زلزله، تصادف، سیل، قحطی، مرگ عزیزان، آتش سوزی ها، زندان ها و ... 2-حوادث روزمره و مستمر زندگی که کم کم مزمن می شود مثل: نزاع های خانوادگی، فقر بیکاری، طلاق، شکست های متوالی و ... 3-تعارضات و کشمکش های روانی که هر گاه انسان میان دو خواسته هم ارزش ناگزیر به انتخاب یکی باشد باعث به وجود آمدن فشار روانی می شود(اگر تعارض طولانی شد خطرناک است.) 4-ناکامی ها: هنگامی که راه دستیابی به یک هدف بسته می شود یا با تاخیر همراه باشد مثل کنکوری ها این چهار منبع انسان را دچار مشکل می کند. منابع درونی استرس زا استرس زا در افراد مختلف، متفاوت است. مثلا اگر دو فرد در یک موقعیت قرار بگیرند یک نفر بیشتر دچار استرس می شود و یکی کمتر. میزان فشار و استرس بستگی به عوامل زیر دارد 1-ارزیابی شناختی(استرس درونی) مثل بحث با یک معلم در کلاس در خصوص حقوق دانش آموزان و بدبین کردن آن ها.یا مسئله طلاق، زلزله یا تصادف را چگونه ارزیابی کنیم مثلا بگوییم سرنوشت ما بوده یا بگوییم کار قضا و قدر بوده و گاهی ارزیابی شناختی ائمه هستند. مثلا در مرگ جوان و کودک، شهادت حضرت علی اکبر(ع) و حضرت علی اصغر(ع) را به یاد بیاوریم. 2-احساس کارایی یعنی اطمینان خاطر از این که آدمی می تواند در یک موقعیت فشار را کنترل کند و تحت اراده خود درآورد مثلا جرات دادن به خود برای سخنرانی، برای با این کار درگیر شود تا میزان اضطراب کم شود. 3-پیش بینی پذیری رویداد استرس زاست(می توانیم پیش بینی کنیم که چه کار خواهد شد.)مثلا بچه از آمپول ترس دارد، نق می زند، می ترسد.پدر و مادر توضیح می دهند که ترس ندارد.ولی اگر هیچ چیزی به بچه نگویند، همان دو دقیقه ای که آمپول زده ناراحت است. 4-دسترسی به حمایت های اجتماعی: کسانی که حمایت های عاطفی و برآورده های دوستانه دارند بیشتر می توانند استقامت کنند.مثل این که در فامیل فقیری باشد، وقتی می داند که همه به او کمک خواهند کرد، مشکلی ندارد یا حمایت های اقوام بعد از فوت یک عزیز که می آیند و می روند «استرس» را کم می کند.در قرآن مجید آمده: ما شما را به اموری مثل ترس، فقر، مرض، خشکسالی و ... امتحان خواهیم کرد و به افرادی که در این مصائب صبر کنند مژده داده است.کسانی که با خداوند در ارتباط هستند بدترین مصیبت ها را فراموش می کنند.تحقیقات نشان می دهد این افراد مقاومتشان بیشتر است: 1-کسانی که ایمان بیشتری دارند 2-کسانی که زندگی برایشان معنا دارد(فلسفه زندگی را درک می کنند) 3-کسانی که متعهدند و مسئولیت پذیر 4-کسانی که روحیه بالایی دارند(روحیه مداری) مثل کسی که می بیند با بودجه کم نمی تواند کار کند، استعفا می دهد و علیه شرایط زمان مبارزه می کند. راه های مقابله با استرس 1-رفع کمبودها و کاستی ها(خلق امکانات). باید زمینه های مناسب را فراهم کرد مثلا پارک ها، لوازم ورزشی، تفریحات سالم، فراهم کردن رفاه نسبی و ... 2-ایجاد مقاومت و تحمل: باید یاد گرفت که چگونه در مشکلات اقتصادی تحمل داشت.بروید سرگذشت انسان های بزرگ را بخوانید که اکثرا آدم های فقیری بوده اند.آدم ها اگر گاهی مشکلاتی نداشته باشند؟، مقاوم نیستند.